Πώς η εύγλωττη σιωπή των νηπίων διδάσκει τους γονείς

Η ΠΡΩΙΜΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΕ ΤΑ ΜΩΡΑ ΔΙΝΕΙ ΠΛΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΨΥΧΙΣΜΟΥ ΤΟΥΣ, ΚΑΘΟΡΙΣΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΟΠΙΝΗ ΤΟΥΣ ΕΞΕΛΙΞΗ * ΕΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ ΚΑΤΑΡΡΙΠΤΕΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟΥΣ ΜΥΘΟΥΣ

Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΣΩΤΗΡΧΟΥ

Μπορεί να μη μιλάνε, αλλά οι αντιδράσεις τους και λαλίστατες είναι και εύγλωττες. Γιατί η μη λεκτική επικοινωνία έχει τόσες πολλές εκφάνσεις όσες είμαστε διατεθειμένοι να αφουγκραστούμε. Χαρά, θυμό, ενθουσιασμό, φόβο και οργή, ικανοποίηση, πόνο και απόλαυση, μια σειρά από συναισθήματα που εκφράζουν τα μωρά• μπορεί απλά να τα προσπεράσουμε ή να τα κατατάξουμε σε ό,τι η ευκολία των κλισέ προτάσσει.

 Και όμως, αυτοί οι πρώιμοι τρόποι επικοινωνίας παρέχουν έναν πλούτο πληροφοριών για την ανάπτυξη των πρωταρχικών σχέσεων, την οργάνωση του ψυχισμού και τη συμπεριφορά του βρέφους που μπορεί να καθορίσουν ακόμη και την κατοπινή του εξέλιξη ως ατόμου.  

Η βιωματική παρατήρηση βρεφών, που ως επιστημονική μέθοδος εκπαίδευσης θεραπευτών αναπτύχθηκε αμέσως μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο στη Μεγάλη Βρετανία, μας αφηγείται πολλά όχι μόνο για τα βρέφη, αλλά και τους γονείς τους, ενώ αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για τους ειδικούς, ψυχαναλυτές και ψυχοθεραπευτές, αλλά και όσους ασχολούνται με τα παιδιά, όπως είναι οι παιδαγωγοί, οι παιδίατροι ακόμη και οι δικαστικοί εμπειρογνώμονες σε υποθέσεις Οικογενειακού Δικαίου. Χρησιμοποιείται ακόμη σε συμβουλευτικές υπηρεσίες για παιδιά και γονείς.

Μια γνωριμία με όλα τα παραπάνω αποτελεί η πρόσφατη έκδοση «Παρατηρώντας το βρέφος» (Καστανιώτης), ένας συλλογικός τόμος που παρουσιάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα τη μέθοδο της ψυχαναλυτικής παρατήρησης του βρέφους.

Το βιβλίο δεν αρκείται στις βιωματικές καταγραφές Ελλήνων επιστημόνων, αλλά επεκτείνεται στην πρακτική χρησιμότητα της παρατήρησης τόσο ως μέσου εκπαίδευσης και προαγωγής της επιστημονικής σκέψης όσο και στις εφαρμογές της για να συναντήσει τις ανάγκες της σύγχρονης κοινωνίας.

Ταυτόχρονα, συστήνει στο ελληνικό κοινό ιστορικά κείμενα που συντέλεσαν με την οξυδέρκεια και ευαισθησία τους στην καθιέρωση αυτής της επιστημονικής μεθόδου συμβάλλοντας σε μια βαθύτερη γνωριμία με τον ψυχισμό του μωρού, την αλληλεπίδρασή του με αυτούς που το φροντίζουν και την ευθύνη των ενηλίκων να αναταποκριθούν στον νέο ρόλο τους, αφού σε αυτές τις πρώιμες σχέσεις εδράζεται ο τρόπος που θα μπορούν να σχετιστούν για το υπόλοιπο της ζωής τους. Γιατί, όπως έχει ειπωθεί, «το παιδί είναι ο πατέρας του ενήλικου»...

http://www.enet.gr/?i=news.el.ellada&id=322740

OnLine Μουσεία για παιδιά

NASA KIDS' CLUB: ο ιστότοπος της ΝΑΣΑ για τα παιδιά, με δραστηριότητες που βοηθούν στη μάθηση, όπως παιχνίδια, χρωματίζοντας σελίδες και εικονογραφημένες σελίδες με επεξηγηματικές εικόνες.

VIRTUAL EGYPTIAN ANTIQUITY MUSEUM: ιστότοπος με πληροφορίες για τα παιδιά, για την ιστορία της Αιγύπτου, τα μνημεία της, τις αρχαίες θρησκείες, τη ζωή στην Αρχαία Αιγυπτο, τη ζωή στη σημερινή Αίγυπτο και online παιχνίδια. Γράψτε το όνομα σας με ιερογλυφικά εδώ!

EXPLORATORTIUM for Teens: (Σαν Φρανσίσκο) η επιστήμη για τους νέους. Με video επίδειξης νέων που κάνουν skateboard και εξηγούν τους νόμους της φυσικής, πως ζωγραφίζουμε με το φως, πως φτιάχνουμε video 3D, ανακαλύπτουμε έντομα και τις συνήθειες τους κ.α

Για περισσότερες πληροφορίες στο
http://babytips.gr/Δραστηριότητες-για-παιδιά/Babytips.gr/online-kids-museums.html

Η οικονομική κρίση και οι επιπτώσεις στην ψυχική υγεία των νέων

Γράφει ο ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΚΟΛΑΪΤΗΣ, επίκ. καθηγητής Παιδοψυχιατρικής, διευθυντής Παιδοψυχιατρικής Κλινικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Γεν. Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία», Email: gkolaitis@med.uoa.gr

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (2005), 9,5-22% των παιδιών και των εφήβων παρουσιάζουν διαταραχές και προβλήματα συναισθήματος, συμπεριφοράς, ανάπτυξης, με σημαντικές βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. 50% των ψυχικών διαταραχών στους ανθρώπους ξεκινούν πριν από την ηλικία των 14 ετών και συχνά υποτροπιάζουν ή χρονίζουν. Η πλειονότητα των παιδιών και των εφήβων με σημαντικές ανάγκες ψυχικής υγείας δεν φτάνουν στις υπηρεσίες, ακόμα και σήμερα.

Τα προβλήματα ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων συχνά συνοδεύονται από ψυχικό, κοινωνικό και οικονομικό βάρος. Επίσης, συχνά συνοδεύονται από σημαντικές δυσκολίες στις σχέσεις με συνομηλίκους, στις σχολικές επιδόσεις, καθώς και στην ενήλικη ζωή, με δυσκολίες στις διαπροσωπικές σχέσεις και αυξημένα ποσοστά εμπλοκής με το νόμο και τις υπηρεσίες ΨΥΠΕ και πρόνοιας. Η ανάγκη για δράση επιβάλλεται επιπλέον και από την εφαρμογή στην πράξη της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Παρά ταύτα, η επένδυση στην ψυχική υγεία παιδιών και εφήβων είναι μικρότερη αυτής στην ψυχική υγεία ενηλίκων και αυτής στη γενική υγεία.

Διαταραχές διαγωγής

Είναι γνωστό το παράδειγμα των διαταραχών διαγωγής, των οποίων έχει μετρηθεί η οικονομική επιβάρυνση που προκαλούν. Η αγγλική αυτή μελέτη συνέκρινε παιδιά χωρίς προβλήματα, παιδιά με προβλήματα διαγωγής και παιδιά με διαταραχή διαγωγής (επιθετικότητα, κλοπές, ψέματα, σκασιαρχείο, φυγές, βανδαλισμοί, κ.λπ.). Γνωρίζουμε δε πως τουλάχιστον 30% των παιδιών της τελευταίας κατηγορίας εξελίσσονται σε ενήλικες με αντικοινωνικότητα (με ακραία εκδήλωση την εγκληματικότητα). Η μελέτη αξιολόγησε το κόστος από την ηλικία των 10 έως την ηλικία των 28 ετών σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας, εκπαίδευσης, πρόνοιας, δικαστικές, κ.λπ. Το αποτέλεσμα; Η 1η ομάδα παιδιών κόστισε στο κράτος περίπου 12.500 ―, η 2η σχεδόν 50.000 ― και η 3η 125.000 ― (τιμές 2002)...

Σύμφωνα με μελέτη, σε εξέλιξη της Πανεπιστημιακής Παιδοψυχιατρικής Κλινικής, σχεδόν 3 στις 4 οικογένειες παιδιών με διαταραχές του φάσματος του αυτισμού ξοδεύουν περισσότερα από 800 ― μηνιαίως για την αντιμετώπιση μόνο του προβλήματος του παιδιού τους, ενώ λιγότερο από τα μισά καλύπτονται από ασφαλιστικά ταμεία. Οι μισές μητέρες φαίνεται να έχουν σημαντικό σωματικό πρόβλημα ή πρόβλημα ψυχικής υγείας, κυρίως συμπτώματα κατάθλιψης. Αναρωτιέται, λοιπόν, κανείς πώς θα μπορέσουν οι συγκεκριμένες οικογένειες να ανταποκριθούν με επάρκεια στις ιδιαίτερα αυξημένες απαιτήσεις σε συνθήκες οικονομικής κρίσης.

Οι επιπτώσεις ψυχοκοινωνικών αντιξοοτήτων, όπως π.χ. η φτώχεια στα παιδιά, μπορεί να είναι έμμεσες και άμεσες. Πιο συγκεκριμένα, η φτώχεια μπορεί να οδηγήσει σε σκληρή και τιμωρητική στάση των γονέων (άμεση επίδραση) και τελικά σε αντικοινωνική συμπεριφορά (έμμεση επίδραση). Διάφορες μελέτες δείχνουν τη συσχέτιση φτώχειας με προβλήματα ψυχικής υγείας στα παιδιά μέσω διάφορων μηχανισμών.

Πειραματικές μελέτες στη συμπεριφορά αναζήτησης τροφής σε σκιουροπιθήκους (squirrel monkeys) έχουν δείξει ότι όταν τα θηλυκά αντιμετώπιζαν δυσκολίες στην ανεύρεση τροφής γίνονταν πιο αδρανή και είχαν ανεβασμένες τιμές κορτιζόλης για μεγάλα διαστήματα (απ' όταν η τροφή ήταν πιο εύκολα διαθέσιμη). Επιπλέον, η άσκηση του γονικού ρόλου γινόταν λιγότερη καλή (οι μητέρες είχαν μικρότερη επαφή με τα μικρά τους, ενώ εκείνα απαιτούσαν μεγαλύτερη). Αν και δεν εξομοιώνεται η έλλειψη τροφής στους πιθήκους με τη φτώχεια στους ανθρώπους, υπάρχουν κοινά στοιχεία στην εμπειρία μη πρόσβασης στα βασικά, που υποστηρίζουν την ύπαρξη της επίδρασης στα φυσιολογικά συστήματα σε ζώα και ανθρώπους. Η έκθεση, λοιπόν, μητέρων σε έλλειψη τροφής είχε αρνητική επίδραση στο δικό τους στρες, καθώς και στη γονική συμπεριφορά τους.

Το χαμηλό κοινωνικοοικονομικό επίπεδο μπορεί να οδηγήσει σε χειρότερη ψυχική υγεία, ενώ η κακή ψυχική υγεία μειώνει την ικανότητα του ατόμου να βελτιώσει ή να αποκτήσει υψηλό κοινωνικοοικονομικό επίπεδο. Σε πρόσφατη (2007) μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας σε 7 ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων και η χώρα μας, βρέθηκε ότι το υψηλότερο εκπαιδευτικό επίπεδο των γονέων και το υψηλότερο επίπεδο της οικογένειας σχετιζόταν με πιο θετικές αντιλήψεις και συναισθήματα στα παιδιά και καλύτερη ψυχική υγεία.

Νεότερες κυρίως απόψεις τονίζουν πως δεν είναι η απόλυτη έλλειψη, αλλά μάλλον οι ανισότητες, που αυξάνουν τα προβλήματα ψυχικής υγείας. Πιο συγκεκριμένα, παιδιά που μεγαλώνουν σε μακροχρόνια φτώχεια παρουσιάζουν συναισθηματικά προβλήματα (π.χ. άγχος, δυστυχία), ενώ εκείνα που ζουν για λίγο σε συνθήκες φτώχειας παρουσιάζουν προβλήματα, όπως υπερκινητικότητα και συγκρούσεις με συνομηλίκους.

Τέλος, είναι πολύ σημαντικό να έχουμε υπόψη πως οι ανισότητες και η κακή ψυχική υγεία σχετίζονται με χειρότερη έκβαση της κατάστασης των παιδιών στην ενήλικη ζωή. Μεταξύ άλλων, η κακή ψυχική υγεία στην παιδική ηλικία συνδέεται με άλλα προβλήματα υγείας στη νεαρή ενήλικη ζωή (π.χ. χρήση ουσιών, βία, μικρότερη εκπαιδευτική πρόοδος, κακή αναπαραγωγική και σεξουαλική ζωή), ενώ υψηλότερα ποσοστά ψυχικών διαταραχών στην ενήλικη ζωή συνδέονται με πολλαπλά μειονεκτήματα στην παιδική ηλικία (π.χ. διαζύγιο γονέων, οικονομική δυσπραγία, ψυχική νόσος γονέα).

Ελλειψη σε δομές

Δυστυχώς, και στη χώρα μας η επένδυση στην ψυχική υγεία των νέων είναι μικρότερη αυτής στην ψυχική υγεία ενηλίκων και αυτής στη γενική υγεία. Αυτό επιβεβαιώθηκε και από την προ έτους αξιολόγηση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης «Ψυχαργώς» για την περίοδο 2000-2009.

Η ομάδα Ευρωπαίων αξιολογητών κατέληξε, μεταξύ άλλων, ότι τα ποσοστά επίτευξης είναι αρκετά μικρά για υπηρεσίες και δομές, όπως π.χ. ιατροπαιδαγωγικά κέντρα (30%), ολοκληρωμένα κέντρα για αυτισμό (5,5%), κέντρα ημέρας αυτισμού (48%), ξενώνες για άτομα με αυτισμό (6%), ξενώνες βραχείας παραμονής (14,5%), κ.λπ. Επίσης, ότι υπάρχει σημαντική έλλειψη σε δομές και υπηρεσίες που αφορούν ειδικές κατηγορίες ασθενών: άτομα στο ευρύτερο φάσμα του αυτισμού, άτομα με νοητική υστέρηση, διατροφικές διαταραχές, κ.λπ.

Η κατανομή των παιδοψυχιατρικών υπηρεσιών χαρακτηρίζεται από μεγάλη ανισότητα, με τον νομό Αττικής να διαθέτει τις περισσότερες μονάδες και το μεγαλύτερο εύρος υπηρεσιών. Οι υπόλοιποι νομοί υστερούν σημαντικά τόσο σε αριθμό όσο και σε τύπο υπηρεσιών που παρέχουν. Ενδεικτικά αναφέρονται τα εξής: στην Αττική υπάρχουν 13 ιατροπαιδαγωγικά κέντρα, ενώ ο συνολικός αριθμός τους είναι 22.

Η πρόταση της ομάδας αξιολόγησης είναι ότι θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη σαν προτεραιότητα τα υπάρχοντα μεγάλα κενά στις υπηρεσίες. Επίσης, ότι χρειάζονται εξειδικευμένες υπηρεσίες για άτομα με αυτιστικές διαταραχές, νοητική υστέρηση, διατροφικές διαταραχές, κ.λπ.

Δράσεις που θα πρέπει να ενισχυθούν κατά προτεραιότητα είναι οι ακόλουθες: Υποστήριξη γονέων (και κυρίως εκείνων με ψυχικά προβλήματα) στην άσκηση του γονικού ρόλου τους και στην πρόληψη της παραμέλησης και της κακοποίησης. Πρόληψη εκφοβισμού (bullying) και επιθετικότητας. Μείωση κατάθλιψης και αυτοκτονικότητας. Αντιμετώπιση βίας, τραύματος και προστασία δικαιωμάτων παιδιών. Υποστήριξη παιδιών και εφήβων με ψυχικές διαταραχές. Καταπολέμηση στίγματος και διακρίσεων. Προαγωγή ΨΥΠΕ στο σχολείο και συνεργασία μεταξύ σχολείων, οικογενειών και υπηρεσιών για την κοινωνική συμμετοχή των νέων. Ενίσχυση ρόλου γειτονιάς και κοινότητας για συμμετοχή νέων και καλύτερη ψυχική υγεία.

Επιπλέον, θα πρέπει να φροντίσουμε για τη βελτίωση της υπάρχουσας επιστημονικής γνώσης, την έρευνα στην αξιολόγηση των παρεχόμενων υπηρεσιών και σχέση κόστους/αποτελεσματικότητας των παρεμβάσεων, τη συνεχιζόμενη εκπαίδευση των ειδικών, κ.λπ.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του ευρωπαϊκού κλάδου του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (2011), χρειάζεται να γίνει διατήρηση των συστημάτων ψυχικής υγείας στην οικονομική κρίση με αντιμετώπιση του στίγματος της ψυχικής νόσου, επένδυση στην ψυχική υγεία, συνέχιση των ψυχιατρικών μεταρρυθμίσεων, κ.λπ. Αντίθετα, στη χώρα μας σήμερα 210 δομές του προγράμματος «Ψυχαργώς» φαίνεται να οδηγούνται σε κλείσιμο.

Η ανάγκη για οικονομία σήμερα στη χώρα μας, εντός και εκτός του Εθνικού Συστήματος Υγείας, είναι προφανής. Δεν θα πρέπει, όμως, να αποτελέσει το πράσινο φως για περικοπές στον πολύ ευαίσθητο τομέα της ψυχικής υγείας, ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες, και μάλιστα σε περίοδο που οι απαιτήσεις για τέτοιου είδους υπηρεσίες αυξάνουν και οι υπάρχουσες υπηρεσίες είναι ήδη ανεπαρκείς σε αριθμό (ή και εξειδίκευση), υποστελεχωμένες ή/και με προσωπικό υπό αποχώρηση και συχνά με χαμηλό ηθικό.

Τα παιδιά που εγκαταλείπονται στα παιδιατρικά νοσοκομεία, επειδή οι γονείς τους δεν μπορούν να τα μεγαλώσουν ολοένα και πληθαίνουν και ο κίνδυνος παλινδρόμησης στην Ελλάδα των ιδρυμάτων είναι πλέον ορατός. Ολοένα και συχνότερες είναι επίσης οι περιπτώσεις παιδιών που παραπέμπονται στην Πανεπιστημιακή Παιδοψυχιατρική Κλινική μετά από αυτοκτονία του γονέα τους, ως απόρροια της κρίσης.

Συνέπειες των περικοπών

Η περίοδος της λιτότητας που ζούμε είναι ακριβώς η πιο ακατάλληλη περίοδος για περικοπές στην ψυχική υγεία. Οι συνέπειες των περικοπών σήμερα είναι πολύ πιθανό ότι θα φέρουν πόνο στο μέλλον, αφού η μη θεραπεία των προβλημάτων ψυχικής υγείας των νέων κοστίζει σε πολλούς τομείς περισσότερο από τη θεραπεία τους.

Αντίθετα, αυτή είναι η κατάλληλη περίοδος για επένδυση σε επιστημονικά τεκμηριωμένες παρεμβάσεις πρόληψης, έγκαιρης παρέμβασης και θεραπείας ψυχικών διαταραχών, που μπορεί να έχουν οικονομικό όφελος και σε τομείς εκτός της υγείας.

http://www.enet.gr/?i=news.el.ygeia&id=321737

Διχάζουν τα πειράματα σε βλαστοκύτταρα εμβύων

Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΕΡΒΑ

Μπορεί να πατενταριστεί η ανθρώπινη ζωή; Είναι δυνατόν να τεθούν όρια στην ιατρική επιστημονική έρευνα και ποια; Τα ερωτήματα δεν είναι ρητορικά. Στοιχειοθετούν τον πυρήνα ενός πολύ μεγάλου σύγχρονου βιοηθικού διλήμματος: Η βιοτεχνολογική πρόοδος επηρεάζει καθοριστικά πλέον την εξέλιξη της ζωής αλλά περνά συνήθως μέσα από μεγάλα και συχνά αντικρουόμενα ιδιωτικά συμφέροντα.

Επιχειρώντας να επιλύσουν την καίρια αυτή αντίφαση, που εμπλέκει το δικαίωμα στη ζωή, τη θεμιτή επιστημονική έρευνα και την επιδίωξη του κέρδους, τα κράτη ακολούθησαν ποικίλες νομοθετικές προσεγγίσεις. Οπως μας εξηγεί ο επιστημονικός συνεργάτης της ελληνικής Επιτροπής Βιοηθικής, διδάκτωρ Νομικής Τ. Βιδάλης, στην Ευρώπη παρατηρούνται και «περιοριστικά καθεστώτα», όπως της Γερμανίας και της Αυστρίας, όσο και νομοθεσίες πιο χαλαρές, όπως της Αγγλίας και της Σουηδίας, όπου επιτρέπεται η έρευνα ακόμη και σε έμβρυα που δημιουργούνται για το σκοπό αυτό και άσχετα με το αν αυτά θα καταστραφούν στη συνέχεια.

Η Ελλάδα ακολούθησε μια μέση οδό, καθώς επιτρέπει την έρευνα σε βλαστοκύτταρα εμβρύων (και την καταστροφή τους) αλλά μόνο σε όσα έχουν απομείνει από προηγούμενες πρακτικές (π.χ. εξωσωματική γονιμοποίηση) και δεν αξιοποιήθηκαν αλλιώς για πέντε χρόνια.

Πρόσφατα το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΔΕΚ) με απόφασή του έθεσε αυστηρές προϋποθέσεις και κανόνες στον τρόπο διεξαγωγής της γενετικής έρευνας. Απαγόρευσε ρητά την κατοχύρωση με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας κάθε εφεύρεσης στον τομέα των βλαστοκυττάρων, εφόσον αυτή συνεπάγεται την καταστροφή του εμβρύου.

Ερμηνεύοντας κοινοτική οδηγία (98/44) το ΔΕΚ δίνει διασταλτική έννοια στον όρο ανθρώπινο έμβρυο, περιλαμβάνοντας σε αυτή κάθε ανθρώπινο ωάριο, από τα στάδιο της γονιμοποίησής του, εφόσον αυτή είναι ικανή να ενεργοποιήσει τη διαδικασία ανάπτυξης ανθρώπινου όντος. Ως ανθρώπινο έμβρυο πρέπει να χαρακτηρίζεται και το μη γονιμοποιημένο ωάριο στο οποίο έχει μεταμοσχευθεί ο πυρήνας ώριμου ανθρώπινου κυττάρου.

«Σωστή» θεωρεί τη δικαστική απόφαση ο Γ. Κολιάκος, αναπληρωτής καθηγητής Βιοχημείας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και πρόεδρος της τράπεζας των αρχέγονων κυττάρων του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΕΙΕ). Οπως επισημαίνει «δεν μπορεί να πατεντάρεται κάτι που υπάρχει ήδη στη φύση». Εκτιμά ωστόσο ότι έτσι όπως λειτουργεί σήμερα το σύστημα υποχρεώνει τους επιστήμονες να επιδιώκουν την πατέντα, προκειμένου να πετύχουν την αξιοποίηση της επιστημονικής τους έρευνας από τις μεγάλες βιομηχανίες.

Η υπόθεση που κρίθηκε στο ΔΕΚ αφορά την κατοχύρωση διπλώματος ευρεσιτεχνίας σε καθηγητή του Πανεπιστημίου της Βόνης, ο οποίος εφηύρε μια μέθοδο μετατροπής ανθρώπινων βλαστοκυττάρων εμβρύων σε νευρικά κύτταρα. Η εξέλιξη αυτή θεωρείται προάγγελος θεραπείας για ασθένειες όπως Πάρκινσον, διαβήτης και για διάφορες καρδιακές παθήσεις.

Κατά της χορήγησης της παραπάνω πατέντας προσέφυγε η Greenpeace, θεωρώντας ότι είναι ανήθικο να χορηγούνται τέτοια διπλώματα ευρεσιτεχνίας σε κύτταρα που προέρχονται από ανθρώπινα έμβρυα.

Η απόφαση απαγόρευσης του ΔΕΚ προβληματίζει ωστόσο τους επιστήμονες, καθώς πολλοί εκτιμούν ότι στο πλαίσιο του αγριου ανταγωνισμού που επικρατεί, ειδικά με χώρες της Απω Ανατολής και της Αμερικής, όπου η κατοχύρωση διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας στα ζητήματα αυτά είναι εύκολη υπόθεση, η Ευρώπη θα υστερήσει σημαντικά στην ιατρική έρευνα.

Η ελληνική Επιτροπή Βιοηθικής αποδέχεται την κρατούσα άποψη σύμφωνα με την οποία αντικείμενο ευρεσιτεχνιών είναι μόνο «εφευρέσεις» και όχι οτιδήποτε υπάρχει ήδη στον εξωτερικό κόσμο, δηλ. ανακαλύψεις. Στις ΗΠΑ και άλλες χώρες αναγνωρίζονται, αντίθετα, πατέντες και στις ανακαλύψεις (π.χ. γονιδιώματα) εφόσον σε αυτές έχει προστεθεί κάποια ανθρώπινη επιστημονική παρέμβαση ή μετατροπή.

«Θα υπάρχουν επιπτώσεις στην επιστημονική έρευνα, ειδικά στην προώθηση της καινοτομίας, κάθε φορά που αυτή συγκρούεται με τη βιοηθική. Δεν είμαστε έτοιμοι ούτε μπορούμε να εγκαταλείψουμε τα πάντα χάριν της τεχνολογίας», επισημαίνει ο κ. Βιδάλης.

Η υπόθεση δεν αφορά την αφαίρεση βλαστοκυττάρων από τα νεογέννητα αλλά μόνο την επέμβαση και την καταστροφή εμβρύων.

http://www.enet.gr/?i=news.el.ygeia&id=321924

Η κρίση πλήττει παιδιά, εφήβους

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ

Τα παιδιά και οι έφηβοι είναι τα μεγάλα θύματα της οικονομικής κρίσης που διέρχεται η χώρα. Η σταθερά επιδεινούμενη κατάσταση των νοικοκυριών αυξάνει τα κρούσματα βίας, κυρίως στο σχολείο, πολλαπλασιάζει το άγχος των νέων και τους οδηγεί στην κοινωνικοποίηση μέσω ηλεκτρονικών υπολογιστών και Διαδικτύου.

Μέσα στην τελευταία τριετία αυξήθηκαν κατά 80% όσοι δήλωναν την οικονομική τους κατάσταση δύσκολη και πολύ δύσκολη, ενώ έχουμε υποδιπλασιασμό (29% σε 14%) σε όσους δηλώνουν την οικονομική τους κατάσταση άνετη ή και πολύ άνετη. Σήμερα τέσσερις στους πέντε γονείς εξακολουθούν να επιλέγουν το δημόσιο σχολείο. Η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει και τις παροχές προς το παιδί, καθώς εφτά στους δέκα γονείς στα ασθενέστερα οικονομικά στρώματα περιέκοψαν παροχές προς αυτό.

Κομπιούτερ

Στην εποχή του Μνημονίου ο υπολογιστής και το Διαδίκτυο έχουν εισέλθει οριστικά και με εξαιρετικά αυξημένα ποσοστά χρόνου ενασχόλησης στη ζωή των παιδιών όλων των ηλικιών, καθώς παρατηρείται υπερδιπλάσια ενασχόλησή τους σε σχέση με το 2008. Εφτά στα δέκα παιδιά έχουν ηλεκτρονικές φιλίες. Αυτό έχει επακόλουθο να κάνει τα παιδιά ευάλωτα σε απειλές και χρήση βίας μέσω υπολογιστή ή κινητού. Οι γονείς εξακολουθούν να αντιλαμβάνονται τις περισσότερο ορατές από αυτές (π.χ. κλοπές, φθορές πραγμάτων και αντικειμένων), ενώ δεν γνωρίζουν τις λανθάνουσες ή περισσότερο προσωπικές μορφές βίας (μέσω Διαδικτύου, τα σεξουαλικά υπονοούμενα κ.λπ.).

Το σχολείο είναι ο κύριος τόπος εμπειριών βίας αυξητικά, με ποσοστό 58%, αλλά το υψηλό ποσοστό ΔΞ/ΔΑ υποκρύπτει άγνοια, φόβο ή και άλλους λόγους. Το ΔΞ/ΔΑ εκτοξεύεται από το 12% το 2008 στο 19% το 2011. Ενα στα πέντε παιδιά έχει ζητήσει να αλλάξει σχολείο κυρίως για διαμάχες με συμμαθητές και εκπαιδευτικούς (55%).

Η έρευνα

Οι λόγοι, που επικεντρώνονται κυρίως σε σχολικά ζητήματα, αναδεικνύουν για ακόμη μία φορά τη ρωγμή εμπιστοσύνης στο εκπαιδευτικό σύστημα αλλά καιστην ομαλή σχολική ζωή. Το άγχος των παιδιών κυμαίνεται σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα. Τα τέσσερα στα πέντε παιδιά βιώνουν καταστάσεις άγχους. Αγχος για τα μαθήματα, τις επιδόσεις τους, το σχολείο, τις εξετάσεις, το διάβασμα, το φόρτο εργασίας.

Τα παραπάνω αποτελούν μέρος της έρευνας με θέμα «Παιδική και Νεανική Βία μέσα από τα Μάτια των Γονέων ΙΙ», η οποία παρουσιάζεται αύριο, στις 19.00, στο Αμφιθέατρο του Πολεμικού Μουσείου. Διενεργήθηκε με τη μέθοδο των τηλεφωνικών συνεντεύξεων κατά το χρονικό διάστημα 18/5 έως 6/6/2011, στην Αττική, με αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.006 γονέων με παιδιά ηλικίας 10-17 ετών μέσα από 12.319 επικοινωνίες τυχαίας δειγματοληψίας, και στην περιφέρεια με δείγμα 400 ατόμων.

Τα αποτελέσματα της έρευνας, η οποία πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της Φεβρωνίας Πατριανάκου, πρώην βουλευτού Επικρατείας, από την εταιρεία Pulse RC, με την επιστημονική συνεργασία του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ), θα παρουσιάσει ο Γιώργος Αράπογλου, γενικός διευθυντής της Pulse RC, και τα ευρήματα θα σχολιάσουν οι: Γιάννης Πανούσης, καθηγητής Εγκληματολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γεώργιος Μόσχος, βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα Δικαιώματα του Παιδιού, νομικός-εγκληματολόγος, Ιωάννα Τσίγκανου, διευθύντρια ερευνών του ΕΚΚΕ - αναπληρώτρια διευθύντρια Ινστιτούτου Πολιτικής Κοινωνιολογίας.
Ψυχική υγεία

Σύμφωνα με την Ιωάννα Τσίγκανου, η έρευνα κατέδειξε «φτωχοποίηση των νοικοκυριών, αυξημένη ερημοποίηση γονεϊκών σχέσεων, έκθεση των παιδιών σε αθέατες όψεις βίας, εμμονή των γονέων με τον προσοντισμό και την εκπαίδευση των παιδιών, έξαρση του σχολικού ανταγωνισμού με σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχολογική υγεία των παιδιών, έξαρση των διακρίσεων. Παρ' όλα αυτά, οι Ελληνες γονείς, παρά τις όποιες δυσκολίες αντιμετωπίζουν, στη συντριπτική τους πλειονότητα εξακολουθούν να δηλώνουν ότι έχουν πολύ ικανοποιητικές σχέσεις με το παιδί τους και εμφανίζονται ικανοποιημένοι από τις επιδόσεις του παιδιού, καθώς κατά τα δύο τρίτα τις χαρακτηρίζουν άριστες και πολύ καλές».

Η Φεβρωνία Πατριανάκου προσθέτει: «Η διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος άσκησης αποτελεσματικών πολιτικών για τις νεότερες γενιές είναι αναγκαία πράξη ευθύνης της πολιτείας. Πολιτικές πρόληψης και όχι καταστολής, πολιτικές πολύπλευρης γνώσης και ανάπτυξης του συνόλου των δυνατοτήτων τους, πολιτικές που θα ανοίγουν δρόμους και θα γεννούν ελπίδα. Είναι ευθύνη όλων μας να συμβάλουμε στη διαμόρφωση ενός άλλου περιβάλλοντος για τις νεότερες γενιές».

http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=286883

Έφτασε η ώρα για την πρώτη δημοτικού!

«Το παιδί μου μεγάλωσε!»
«Πότε πέρασε ο καιρός; Το παιδί μου πάει σχολείο!»

Πράγματι η μετάβαση από το νηπιαγωγείο στο δημοτικό σηματοδοτεί το μεγάλωμα ενός παιδιού που περνάει από τη νηπιακή στη σχολική ηλικία. Οι αλλαγές είναι πολλές. Αλλαγές στη σωματική ανάπτυξη ενός παιδιού, στις γνωστικές του ικανότητες, στην κοινωνικότητά του, εμπλουτισμός της εκπαιδευτικής του ζωής.
Οι γονείς έρχονται αντιμέτωποι με την πραγματικότητα ότι το παιδί τους μεγάλωσε. Δεν είναι πια μωρό. Είναι πιο αυτόνομο. Άγχος για την καινούρια αρχή. Ποιος άραγε είναι πιο αγχωμένος; Το παιδί ή οι γονείς; Συχνά οι γονείς αντιδρούν σαν να πηγαίνουν οι ίδιοι στο σχολείο. Πώς θα συμπεριφερθεί το παιδί στο καινούριο περιβάλλον με τις πολλές καινούριες απαιτήσεις; Δεν θα είναι τόσο ξέγνοιαστο τώρα; Θα τα καταφέρει; Και αν έχει μαθησιακές δυσκολίες; Πώς θα τα πάει με τα άλλα παιδιά; Θα κάνει φίλους; Θα συμπαθήσει τη δασκάλα; Η δασκάλα θα είναι ικανή; Πολλά ερωτήματα απασχολούν τους γονείς που αρκετές φορές αντί να διευκολύνουν την είσοδο του παιδιού τους στο δημοτικό στην προσπάθειά τους να το προστατέψουν μάλλον το αγχώνουν.
Γονείς,
είναι σημαντικό να θυμάστε πως η δική σας διάθεση θα επηρεάσει και τη διάθεση και τη στάση του παιδιού σας απέναντι στο σχολείο. Καταρχήν είναι σημαντικό να σκεφτείτε πάνω στη δική σας διάθεση. Είστε πολύ αγχωμένοι; Τι είναι αυτό που σας αγχώνει; Μήπως πρέπει να εμπιστευτείτε περισσότερο το παιδί σας;
Μιλήστε στο παιδί για την πρώτη μέρα στο σχολείο.
Περιγράψτε την αίθουσα, τι γίνεται κατά τη διάρκεια του μαθήματος, τι σημαίνει διάλειμμα.
Αναφερθείτε στο γεγονός ότι εκεί θα συναντήσει καινούρια πρόσωπα, συμμαθητές, καινούρια δασκάλα.
Εξηγείστε στο παιδί πως στο σχολείο είναι ευκαιρία να μάθει καινούρια πράγματα και να κάνει καινούριους φίλους. Μπορεί μερικές φορές να κουράζεται, αλλά έχει να μάθει και να κάνει συναρπαστικά πράγματα.
Επισκεφτείτε τον χώρο του σχολείου πριν ξεκινήσουν τα μαθήματα.
Πηγαίνετε μαζί να ψωνίσετε τα σχολικά είδη.
Κάντε την προετοιμασία να μοιάζει με γιορτή, γιατί αν το καλοσκεφτείτε είναι γιορτή! Το παιδί σας θα είναι μαθητής, ένας μικρός εξερευνητής των δυνατοτήτων που του ανοίγονται μπροστά του. Μπορεί οι εποχές που ζούμε να είναι δύσκολες, όμως τα παιδιά είναι καλό να εξασκούν τη φαντασία τους, να μαθαίνουν, να εξερευνούν, να μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον όπου υπάρχει αγάπη για τη μάθηση. Και όλα αυτά ξεκινούν πρωτίστως μέσα από την οικογένεια.

Βασιλοπούλου Βασιλική
Ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια

Στις 29 Αυγούστου οι βάσεις εισαγωγής σε ΑΕΙ και ΤΕΙ

Έως τις 29 Αυγούστου παρατείνεται η αγωνία των υποψηφίων, οπότε θα ανακοινωθούν οι βάσεις για την εισαγωγή στα ΑΕΙ και ΤΕΙ, όπως έγινε γνωστό σήμερα από την υπουργό Παιδείας Άννα Διαμαντοπούλου σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε ενόψει της νέας σχολικής χρονιάς.
Η υπουργός Παιδείας τόνισε ότι η φετινή είναι η πρώτη χρονιά που θα ανακοινωθούν οι βάσεις για όλους τους μαθητές, ενώ απέδωσε την καθυστέρηση στο γεγονός ότι τα αγωνίσματα στις στρατιωτικές και αστυνομικές σχολές πραγματοποιήθηκαν δέκα ημέρες μετά τον αρχικό προγραμματισμό, καθώς δεν είχε καθοριστεί από τα αρμόδια υπουργεία ο ακριβής αριθμός των εισακτέων.
Τα σχολεία θα ανοίξουν φέτος στις 12 Σεπτεμβρίου. Η κα Διαμαντοπούλου χαρακτήρισε «πολύ δύσκολη» τη νέα σχολική χρονιά διαβεβαιώνοντας πάντως ότι «όλα είναι υπό έλεγχο» από πλευράς υπουργείου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν στη διάθεσή τους οι αρμόδιες υπηρεσίες, φέτος θα συνταξιοδοτηθούν 6.000 εκπαιδευτικοί και θα προσληφθούν 600 όπως επιβάλλεται από την αναλογία μια πρόσληψη προς δέκα αποχωρήσεις με βάση τις δανειακές υποχρεώσεις του κράτους.
«Τον περασμένο Μάρτιο είχα στείλει μια επιστολή προς όλες τις διευθύνσεις και τον πρόεδρο της ΑΔΕΔΥ, αν μπορούσαμε να έχουμε κατ' εξαίρεση από πλευράς των εκπαιδευτικών δήλωση έγκαιρη της πρόθεσής τους για συνταξιοδότηση, ώστε να μπορούμε να έχουμε μια εικόνα για τον προγραμματισμό. Δεν υπήρξε ανταπόκριση, κι έτσι η ημερομηνία στην οποία μπορούσαμε να διαμορφώσουμε μια εικόνα ήταν η 12η Αυγούστου», τόνισε η κα Διαμαντοπούλου.
Η υπουργός υπενθύμισε ότι περίπου 6.000 εκπαιδευτικοί που ήταν αποσπασμένοι έχουν ήδη επιστρέψει στα σχολεία τους και προανήγγειλε «σωστό και οργανωμένο έλεγχο της λειτουργίας του διδακτικού προγράμματος σε κάθε σχολείο», προκειμένου να εξακριβωθεί ότι κάθε εκπαιδευτικός εργάζεται με πλήρες ωράριο. «Φέτος δεν θα γίνουν αποδεκτές οι υπεραριθμίες πουθενά και για κανέναν λόγο», επισήμανε η υπουργός προσθέτοντας ότι οι έλεγχοι της σωστής διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού θα πραγματοποιηθούν σε συνεργασία με τον επιθεωρητή δημόσιας διοίκησης κ. Ρακιντζή.
«Υπενθυμίζω ότι σε έρευνα που κάναμε στην τεχνική εκπαίδευση πέρυσι, καταγράφηκαν περίπου χίλιοι εκπαιδευτικοί οι οποίοι είχαν ωράριο από μηδέν έως τρεις ώρες. Αυτά τα φαινόμενα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο σαν κι αυτή, δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτά», τόνισε η υπουργός.
Ως προς τους αναπληρωτές, έκανε γνωστό ότι οι τοποθετήσεις θα έχουν γίνει ως τις 8 Σεπτεμβρίου αφού θα έχει καταγραφεί το σύνολο των λειτουργικών αναγκών την πρώτη βδομάδα του μήνα. Σε κάθε περίπτωση, ο αριθμός τους θα είναι μειωμένος κατά 50% σε σχέση με πέρυσι, όπως προβλέπεται για κάθε υπουργείο.
Για τα σχολικά βιβλία, η υπουργός παραδέχθηκε ότι υπάρχουν προβλήματα, αναφέροντας ότι ήδη έχει ξεκινήσει η εκτύπωση από τον ΟΕΔΒ με στόχο στις 12 Σεπτεμβρίου, οπότε ξεκινά η νέα σχολική χρονιά, να διανεμηθούν στους μαθητές τα βασικά βιβλία. Τα τεύχη που δεν είναι απαραίτητα στην έναρξη της χρονιάς θα έχουν μοιραστεί στους μαθητές έως το τέλος του μήνα.
Η κα Διαμαντοπούλου ανακοίνωσε επίσης την πιλοτική εφαρμογή των νέων προγραμμάτων σπουδών σε 180 σχολεία, ενώ έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο νέο τεχνολογικό λύκειο, καλώντας γονείς και μαθητές να ενημερωθούν από το διαδίκτυο και από τους καθηγητές γι' αυτό το νέο σχολείο.
Τέλος, η υπουργός εξέφρασε την ικανοποίησή της για την ανταπόκριση των μαθητών στο Ψηφιακό Σχολείο χαρακτηρίζοντας εντυπωσιακή τη συμμετοχή τους στις ψηφιακές πλατφόρμες Digital School και Study for Exams.

www.kathimerini.grμε πληροφορίες από ΑΠΕ - ΜΠΕ